INTERNATIONAL JOURNAL OF SOCIAL HUMANITIES SCIENCES RESEARCH (JSHSR)

MOR RENGİN GELENEKSEL SİMGECİLİKTEKİ YERİ VE MODERN KÜLTÜRDE GELENEKSELİN ORTAYA ÇIKIŞINA ÖRNEKLER
(HOW TRADITIONS RE-SURFACE IN MODERN CULTURE; ATTRIBUTES TO THE COLOR “PURPLE” IN SYMBOLISM )

Author : Ceren YILDIRIM    
Type :
Printing Year : 2018
Number : 24
Page : 1707-1720
647    1204


Summary

Mor simgeciliğine dair en eski kayıtlara, kökleri Kadim Hint Medeniyetine geri giden Hint felsefesinde rastlıyoruz. Antik Dünyada mor öte âlem ile ilişkili görülmüştür. Roma İmparatorluk Çağında mor ilahi anlamlarının yanı sıra iktidar, güç ve şiddet anlamlarını da kazanır. Bugün hâlâ prestij ve güç göstergesidir. Buradan hareketle çalışma iki ana başlık altında incelenebilir: mor rengine yüklenen ilahi anlamlar ve dünyevi güç anlamı. İlki yapısalcı olup arketiplere dayalıdır, dolayısıyla mithos alanından çıkıp gelir. Toplumsal kodlarda sürekliliği vardır; çağlar geçse de vizyon sahiplerinin uygulamalarında, sanatçıların yaratılarında ortaya çıkar, tıpkı Gustav Carl Jung’un (1875-1961) arketipler üzerine yaptığı açıklamalarında olduğu gibi. Vincent van Gogh’un (1853-1890) İrisleri, Pietr Mondrian’ın (1872-1944) bazı eserleri, feministlerin bu rengi kendilerini ifade aracı olarak seçmeleri, bu tür ortaya çıkışlara örnek gösterilebilir. Mora dünyevi statüko gücünün atfedilmesi Pers Kralları ile başlar. Roma Dönemi’nde mor, ilahi anlamlarının yanı sıra zenginliği, iktidarı, gösterişi, hatta şiddet ve cinselliği simgeler hale gelir. Bu çok farklı anlamların tek bir renkte toplanmasının bir nedeni de dönemin mor boyar maddesinden, geniş yelpazede renk zenginliği elde edilmiş olmasıdır. Antik Dünya’da en çok tercih edilen ve ilahi değer taşıdığına inanılan türü ise kırmızıya dönük olan tonlarıdır.



Keywords
Mor, Simge, Psikoloji, Mitoloji

Abstract

The oldest historic records of purple symbolism can be observed in ancient Indian phylosophy. Antiquities associated purple with afterlife. During Roman empire, purple is percieved as a holy color as well as symbolising power, violence and potency. It still means prestige and authority. For those reasons, my study is intended to cover holy and earthly meanings of the color purple. The first one being constructive that is based on archetypes and mythology. For that reason it has contunuity through social codes as Gustav Carl Jung (1875-1961) quoted while interpreting archetypes. Other examples of this message of purple can be listed as Vincent Van Gogh’s (1853-1890) ‘Iris’, Mondrian’s (1872-1944) selected works and the fact that feminists chose this color to express themselves. The first earthly meaning of purple is first attributed to Persian royalty. During Roman times, purple acquired meanings such as wealth, power, violence and even sexuality. One possible explanation that a single color like purple can symbolise such distinct attributes can be the fact that the purple pigment of ancient times could create a wide variety of colors from red to blue. The shades of purple that are most preferred and considered divine are the ones closer to red.



Keywords
Purple, Symbol, Psychology, Mythology