Gümrük Vergisi Oranlarının Artırılmasının Uluslararası Ticaret Üzerindeki Etkileri
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.17832620Anahtar Kelimeler:
Gümrük vergisi, Uluslararası Ticaret, Ticaret RekabetiÖzet
Küreselleşen dünya ekonomisinde, tüm ülkelerin giderek artan ölçüde dış ticarete bağımlı hale geldiği görülmektedir. Bu süreçte uluslararası ticaretin serbestleşmesi sonucunda, ekonomik büyümenin, üretim verimliliğinin ve refah artışının en önemli itici güçlerinden biri olduğu ekonomistler tarafından değerlendirilmektedir. Ancak, özellikle son yirmi yılda artan ekonomik krizler, yükselen milliyetçi politikalar ve stratejik sektörlerde öne çıkan rekabet kaygıları, birçok ülkeyi yeniden korumacı politikalara yöneltmiştir. Bu bağlamda, gümrük vergisi oranlarının artırılması en yaygın kullanılan politika araçlarından biri olarak öne çıkmaktadır.
Bu çalışmanın temel amacı, gümrük vergisi oranlarının artırılmasının uluslararası ticaret üzerindeki etkilerini teorik ve ampirik açıdan incelemektir. Çalışmada, tarifelerin ticaret hacmi, fiyat mekanizması, enflasyonist baskılar, yabancı yatırımlar, uluslararası ticari ilişkiler ve hukuki düzenlemeler üzerindeki etkileri çok boyutlu olarak ele alınmıştır. Ayrıca, ABD–Çin ticaret savaşı ve Türkiye’nin gümrük politikaları gibi örnek olaylar üzerinden somut değerlendirmeler yapılmıştır.
Sonuçlar göstermektedir ki, gümrük vergilerindeki artış kısa vadede bazı sektörlerde yerli üreticileri korusa da uzun vadede ekonomik verimliliği azaltmakta, tüketici refahını düşürmekte ve uluslararası ticaret zincirlerini zayıflatmaktadır. Bu nedenle, politika yapıcıların korumacı uygulamaları benimserken ekonomik, diplomatik ve toplumsal sonuçları bütüncül bir şekilde değerlendirmeleri büyük önem arz etmektedir.
Referanslar
Aydın, M. (2020). Gümrük Vergilerinin Ekonomik Etkileri: Türkiye Örneği. İstanbul İktisat Dergisi, 68(1), 45–62.
Bagwell, K., & Staiger, R. W. (2001). The WTO as a mechanism for securing market access. Journal of Economic Perspectives, 15(3), 69–88.
Bown, C. P. (2019). US–China Trade War Tariffs: An Up-to-Date Chart. Peterson Institute for International Economics.
Bown, C. P., & Irwin, D. A. (2017). The GATT's Starting Point: Tariff Levels Circa 1947. World Bank Policy Research Working Paper.
Demirtaş, B., & Erkan, B. (2019). Koruyucu Gümrük Politikalarının Sektörel Yansımaları. Uludağ Üniversitesi İİBF Dergisi, 38(2), 89–110.
Evenett, S. J., & Fritz, J. (2020). Going It Alone? Trade Policy After Three Years of Populism. CEPR Press.
Grossman, G. M., & Helpman, E. (1995). The Politics of Free Trade Agreements. American Economic Review, 85(4), 667–690.
International Monetary Fund. (2022). Trade Policy and the Global Economy.
Krugman, P. R., & Obstfeld, M. (2009). International Economics: Theory and Policy. Pearson Education.
Krugman, P. R., Obstfeld, M., & Melitz, M. J. (2018). International Economics: Theory and Policy. Pearson.
Köse, A. H., & Yıldırım, D. C. (2018). Gümrük Vergilerinin Sanayi Üzerindeki Etkisi: Türkiye Üzerine Bir Değerlendirme. Ekonomik Yaklaşım Dergisi, 29(105), 145–164.
Özdemir, B., & Aksoy, M. (2021). Türkiye’nin Gümrük Politikalarının Dış Ticaret Dengesi Üzerindeki Rolü. Maliye Finans Yazıları, 35(135), 59–83.
Rodrik, D. (1997). Has Globalization Gone Too Far? Institute for International Economics.
World Bank. (2023). Global Economic Prospects.
World Trade Organization (WTO). (2021). The Role of Tariffs in the Global Trading System.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2025 International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
