Ticaret İmparatorluğu Olarak Hollanda’nın Yükselişi ve Düşüşünün Nedenleri

Özet

Toprak ve insan kaynağı açısından yeterli büyüklüğe sahip olmayan Hollanda’nın bir ticaret imparatorluğu haline gelmesine ve hatta tarihte hegemon olarak nitelendirilen üç devletten biri seviyesine ulaşmasına ve bu seviyeden düşmesine ilişkin nedenlerin ülkemizde bir bütün olarak ele alınıp incelenmediği görülmektedir. Dünya tarihi açısından sıra dışı olarak nitelendirilebilecek olan Hollanda’nın “özellikle yükselişinin” ve düşüşüne ilişkin nedenlerin, belki her birinin bir makaleden daha öte incelenmeyi hakkettiği izahtan vareste olmakla birlikte, işbu makalede incelenmesiyle Türkiye literatürüne mütevazi de olsa bir katkı sağlanması hedeflenmiştir. Bu çalışmada esas olarak Hollanda’nın yükseliş ve düşüşünde etkili olan ticaret, göçler, feodalizm, coğrafya, kölelik, teknoloji, anonim şirketler, büyük güç mücadeleleri gibi hususlar ele alınmıştır. Nitel araştırma yöntemi kullanılan ve veri toplama tekniği olarak ise literatürden yararlanılarak hazırlanan bu çalışmanın varsayımı, her ne kadar tüm hususların birbirinden tefrik edilmesi ve birine diğerlerinden daha fazla önem atfedilmesi zor olsa da, Hollanda’nın yükselişinde ticaretin en etkili unsurların başında geldiği; düşüşünde ise diğer ülkelerle girmiş olduğu güç mücadelelerinin diğer unsurlardan daha etkili olduğu şeklinde belirlenmiştir.