Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü Güzellik ve Saç Bakım Hizmetleri Kurs Programlarının MYK Ulusal Yeterlilik Sistemiyle Yapısal Uyumu
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.19959058Anahtar Kelimeler:
Güzellik ve saç bakım hizmetleri, ulusal yeterlilik sistemi, performans doğrulama, mesleki eğitim, ölçme-değerlendirme standardizasyonuÖzet
Bu araştırma, Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü (ÖÖKGM) tarafından onaylanan Güzellik ve Saç Bakım Hizmetleri alanı kurs programlarının Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) Ulusal Yeterlilik Sistemi ile yapısal uyum düzeyini incelemektedir. Çalışma, normatif karşılaştırmalı doküman analizi ve analitik rubrik temelli değerlendirme modeli çerçevesinde yürütülmüştür. Veri setini 15 kurs programı, ilgili MYK Ulusal Yeterlilik dokümanları ve yürürlükteki mevzuat oluşturmaktadır. Uyum düzeyi; içerik kapsamı, süre-seviye ilişkisi, ölçme-değerlendirme standardizasyonu ve yönetişim modeli boyutlarında analiz edilmiştir. Bulgular, kurs programlarının MYK yeterlilikleriyle içerik düzeyinde kısmi bir örtüşme sergilediğini, ancak performans doğrulama ve ölçme hassasiyeti bakımından sınırlı bir bütünleşme gösterdiğini ortaya koymaktadır. Ortalama uyum puanı 6.43 (standart sapma = 1.71) ile orta düzeyde seyretmekte; uzun süreli ve çok modüllü programların daha yüksek uyum sergilediği görülmektedir. Rubrik temelli değerlendirme yapısına karşın kritik eşik mekanizmasının bulunmaması ve teorik sınavlarda puan çözünürlüğünün sınırlı olması, MYK'nın aday bazlı performans doğrulama yaklaşımıyla tam uyumun sağlanamadığını göstermektedir. Araştırma, kurs programları ile ulusal yeterlilik sistemi arasındaki sınırlı entegrasyonun pedagojik içerik farklılığından değil, girdi temelli kurs yönetişimi ile çıktı temelli yeterlilik doğrulama modeli arasındaki yapısal ayrışmadan kaynaklandığını ortaya koymaktadır.
Referanslar
Adam, S. (2004). Using learning outcomes: A consideration of the nature, role, application and implications for European education of employing learning outcomes at the local, national and international levels. United Kingdom Bologna Seminar, 1-2 July 2004, Heriot-Watt University (Edinburgh Conference Centre), Edinburgh. https://www.qualityresearchinternational.com/ glossary/learningoutcomes.htm
Allais, S. (2014). Selling out education: National qualifications frameworks and the neglect of knowledge. Sense Publishers.
Billett, S. (2011). Vocational education: Purposes, traditions and prospects. Springer.
Boud, D., & Falchikov, N. (2007). Rethinking assessment in higher education: Learning for the longer term. Routledge.
Brockmann, M., Clarke, L., & Winch, C. (2011). Knowledge, skills and competence in the European labour market: What's in a vocational qualification? Routledge. https://doi.org/10.4324/ 9780203814796
CEDEFOP. (2014). Terminology of European education and training policy: A selection of 130 key terms (2nd ed.). Publications Office of the European Union.
CEDEFOP. (2020). Micro-credentials for labour market education and training. Publications Office of the European Union.
Cohen, J. (1960). A coefficient of agreement for nominal scales. Educational and Psychological Measurement, 20(1), 37–46. https://doi.org/10.1177/001316446002000104
Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2018). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (4th ed.). SAGE.
European Commission. (2022). A European approach to micro-credentials for lifelong learning and employability: Council Recommendation. Publications Office of the European Union.
Girgin, S. (2025). Güzellik ve saç bakım hizmetleri alanında mesleki eğitim modellerinin öğrenme kazanımları ve yeterlilikler açısından karşılaştırmalı analizi. International Journal of Social Sciences (IJSS), 9(41), 811-832. https://doi.org/10.52096/usbd.9.41.37
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik. (2022, 25 Ağustos). T.C. Resmî Gazete (Sayı: 31934).
Koo, T. K., & Li, M. Y. (2016). A guideline of selecting and reporting intraclass correlation coefficients for reliability research. J Chiropr Med, 15(2), 155-163. https://doi.org/10.1016/j.jcm.2016.02.012
Landis, J. R., & Koch, G. G. (1977). The measurement of observer agreement for categorical data. Biometrics, 33(1), 159-174. https://doi.org/10.2307/2529310
Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. SAGE.
MEB. (2019). Özel öğretim kurumları yönetmeliği. T.C. Resmî Gazete.
MEB. (2020). Millî Eğitim Bakanlığı özel öğretim kurumları sınav yönergesi. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı.
Merriam, S. B., & Tisdell, E. J. (2016). Qualitative research: A guide to design and implementation (4th ed.). Jossey-Bass.
Miles, M. B., Huberman, A. M., & Saldaña, J. (2020). Qualitative data analysis: A methods sourcebook (4th ed.). SAGE.
MYK. (2006). 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu. T.C. Resmî Gazete.
MYK. (2015). Ulusal meslek yeterlilik sistemi ve uygulama esasları. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2017a). Ulusal meslek standartlarının hazırlanması hakkında yönetmelik. T.C. Resmî Gazete.
MYK. (2017b). Masaj Uygulayıcısı (14UY0197-3/01) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018a). Ağdacı (16UY0250-2/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018b). Bölgesel İnceltme Uygulayıcısı (17UY0281-3/01) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018c). Cilt Bakım Uygulayıcısı (17UY0280-3/01) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018ç). Dövme Uygulayıcısı (18UY0344-4/00) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018d). Epilasyon Uzmanı (16UY0248-3/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018e). Güzellik Uzmanı (16UY0244-4/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018f). Kuaför (16UY0245-4/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018g). Makyaj Uygulayıcısı (16UY0242-3/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018ğ). Makyaj Uzmanı (16UY0243-5/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
MYK. (2018h). Manikürist (16UY0246-3/02) ulusal meslek yeterliliği. Mesleki Yeterlilik Kurumu.
ÖÖKGM. (t.y.). Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü güzellik ve saç bakım alanına ilişkin özel kurs sınavlarının uygulama ölçekleri. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/ programlar.php
ÖÖKGM. (1995). Makyaj kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/ meb_iys_dosyalar/2014_02/12042002_340.pdf
ÖÖKGM. (1996). Kuaförlük kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/ meb_iys_dosyalar/2021_08/18144634_96-199_KUAFORLUK_KURSU_PROGRAMI.pdf
ÖÖKGM. (1997). El ve ayak bakımı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2014_02/12042900_173.pdf
ÖÖKGM. (2017). Seri atışlı (ütüleme) diode lazer epilasyon kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2018_01/12100229_Seri_AtYYlY_YtYleme_Diode_Lazer_Epilasyon_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019a). Bölgesel inceltme uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122144_Bolgesel_Ynceltme_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019b). Cilt bakımı uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122218_Cilt_BakYmY_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019c). Epilasyon uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122239_Epilasyon_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019ç). Güzellik uzmanı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122254_Guzellik_UzmanY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019d). Kalıcı makyaj uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122317_KalYcY_Makyaj_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019e). Makyaj uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122349_Makyaj_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2019f). Manikür uygulayıcısı (manikürist) kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2019_05/13122406_Manikur_UygulayYcYsY_Manikurist_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2020a). Erkek kuaförü kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_03/16160656_Erkek_Kuaforu_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2020b). Kadın kuaförü kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_03/16160645_KadYn_Kuaforu_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2020c). Masaj uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2020_03/16160706_Masaj_UygulayYcYsY_Kurs_ProgramY.pdf
ÖÖKGM. (2024a). Mikro çizim kaş tekniği (microblading) uygulayıcısı kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2024_03/22094840_mikrocizimkasteknigimicrobladinguygulayicisikursprogrami.pdf
ÖÖKGM. (2024b). İpek kirpik uygulayıcısı yetiştirme kurs programı. T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. https://ookgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2024_03/22094832_ipekkirpikuygulayicisiyetistirmekursprogrami.pdf
Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & evaluation methods (4th ed.). SAGE.
Shrout, P. E., & Fleiss, J. L. (1979). Intraclass correlations: Uses in assessing rater reliability. Psychol Bull. 86(2), 420-428. https://doi.org/10.1037//0033-2909.86.2.420.
Stufflebeam, D. L., & Coryn, C. L. S. (2014). Evaluation theory, models, and applications (2nd ed.). Jossey-Bass/Wiley.
Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2021). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (12. baskı). Seçkin Yayıncılık.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR)

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
